چه عواملی انسان را به سمت اعتیاد می‌کشاند؟

چه عواملی انسان را به سمت اعتیاد می‌کشاند؟

از دیدگاه کارشناسان مرکز ترک اعتیاد فرمانیه، اگر دلیل اعتیاد فرد را فقط بخواهیم به یک بعد از زندگی او مرتبط کنیم، اشتباه کرده‌ایم. نه تنها در رابطه با اعتیاد بلکه برای هر موضوع دیگری انسان باید از چند بعد بررسی شود. این ابعاد عبارتند از بعد زیستی-ژنتیکی، بعد اجتماعی، بعد روانی و بعد معنوی.

 

 عوامل موثر در مستعد معتاد شدن از نظر کمپ ترک اعتیاد فرمانیه 

برای تحلیل این که چه عواملی فرد را مستعد معتاد شدن می‌کند باید بتوانیم عوامل زیر را بررسی کنیم:

  1. عوامل زیستی و ژنتیکی مستعد کننده اعتیاد
  2. عوامل روانی و روان شناختی مستعد کننده اعتیاد
  3. عوامل جامعه شناختی مستعد کننده اعتیاد
  4. عوامل معنوی مستعد کننده اعتیاد

 

عوامل ژنتیکی مستعد کننده بیماری اعتیاد

 

عوامل ژنتیکی مستعد کننده بیماری اعتیاد

 

مطالعه‌های کمپ ترک اعتیاد فرمانیه که توسط روانشناسان این مرکز انجام شده نشان می‌دهد، افرادی که در کودکی جسور و بی احتیاط هستند بیشتر احتمال دارد که به سمت مصرف مواد مخدر و اعتیاد کشانده شوند.

هستند کسانی که به طور ژنتیک به سراغ رفتارهای پر خطر و پر ریسک می‌روند. این نوع رفتار و یا الگوی رفتاری در کودکی به صورت کتک کاری‌های وحشیانه، رفتارهایی مانند بازی با آتش، خشونت‌های غیر قابل کنترل و ... بروز پیدا می‌کند. در مراحل نوجوانی نیز این امر بیشتر بروز پیدا می‌کند، فرد مستعد رفتارهایی نظیر دعواهای زیاد با همکلاسی‌ها و حتی معلمان خود دارد. می‌بینیم که بسیاری از این افراد در سن نوجوانی و جوانی جنون سرعت و موتور سواری دارند و عاشق کارهای بی‌ احتیاط هستند.

عادت ژنتیکی این افراد باعث می‌شود هر چیز پرخطری، از جمله مصرف مواد مخدر را امتحان کنند. آن‌ها به هیچ وجه هشدارهایی که در مورد اعتیاد وجود دارد را نمی‌بینند و کلا مضرات و مشکلات مصرف مواد مخدر را نادیدیه می‌گیرند.

البته باید در نظر داشت که تمامی کسانی که الگوهای رفتاری مشابهی دارند، حتما معتاد نمی‌شوند. آمار نشان می‌دهد که کمتر از 50 درصد از معتادان دارای این ساختار ژنتیکی هستند. پس علاوه بر جنبه زیستی و ژنتیکی فرد معتاد، باید سایر ابعاد را نیز بررسی کرد.

 

عوامل روان شناختی مستعد کننده بیماری اعتیاد

 

عوامل روان شناختی مستعد کننده بیماری اعتیاد

 

اگر به تاریخ و شرایط جوامع در گذشته‌ها نگاهی بیاندازیم متوجه می‌شویم که در هیچ زمانی مردم این قدر ناراضی و پرتوقع و ناامید نبوده‌اند. این در حالی است که در گذشته علی رغم کمبود امکانات رفاهی و ارتباطی مردم زندگی شادتر و با آرامش بیشتری داشته‌اند. شاید بتوان گفت حرکت‌های رسانه‌ای در عصر حاضر باعث این حجم بیماری‌های روانی (که از ناشکری و ناسپاسی شروع می‌شوند) شده‌اند.

به طور کلی بحث روان شناسی با موضوع الگوهای رفتاری گرده خورده است. الگوهای رفتاری، رفتارهایی هستند که دائما در طول زندگی فرد در شرایط مختلف تکرار می‌شوند. می‌توان گفت بسیاری از این الگوهای رفتاری به تربیت فرد باز می‌گردد. البته در ظاهر بسیاری از این الگوها ربطی به اعتیاد و مصرف مواد مخدر ندارند اما زمینه ساز اعتیاد هستند.

مثلا یک کودک از بچگی دائما الگوی نارضایتی را در میان افراد خانواده خود می‌بیند. وقتی دائما پدر و مادر فرد در مورد شرایطشان اظهار ناشکری و ناسپاسی می‌کنند و یا به اصطلاع دائما نسب به شرایط غر میزنند این الگو در فرزند نیز پرورش می‌یابد. بعدها وقتی او به مدرسه می‌رود این الگو را در بین معلمان و سایر دانش آموزان هم می‌بیند. بنابراین برنامه ذهنی آن کودک یا نوجوان نارضایتی می‌شود.

این فرد هرگز نمی‌تواند از شرایطش لذت ببرد و شاد باشد. این فرد دائما با حال منفی و بد دست و پنجه نرم می‌کند و به همین دلیل همواره دنبال چیزی است که حال و هوای او را تغییر دهد و به اصلاح حال او را خوب کند.

با این شرایط مصرف مواد مخدر و یا الکل نیز یک راه فوری برای رسیدن به حال و حس خوب برای وی به نظر می‌آید. فرد به جای سعی در تغییر حال از درون به سمت این موارد بیرونی و مصنوعی می‌رود. البته که در ابتدا حال وی به شدت و به صورت کاذب خوب به نظر می‌رسد.

کم کم فرد به این حال کاذب خوب وابسته می‌شود و همواره این ترس را دارد که ممکن است دوباره این حال خوب را از دست بدهد و به حال بد قبلی برگردد. پس مصرف مواد مخدر یا الکل یا هرچیز بیرونی اعتیاد آور را ادامه می دهد.

با این شرایط فرد مستعد اعتیاد، کم کم به اجبار به مصرف می‌رسد. او مجبور است برای رسیدن به حال خوبی که روزهای ابتدای مصرف پیدا می‌کرد، مقدار و وعده‌های مصرفش را افزایش دهد. چیزی طول نمی‌کشد که فرد معتاد می‌شود و دیگر نمی‌تواند بدون مصرف مواد مخدر زندگی کند.  

الگوی روانی و ذهنی این افراد بیشتر قربانی بودن است. آن‌ها عقیده دارند که به دلیل شرایط بیرونی قربانی شده‌اند و تا چیزی از بیرون تغییر نکند آن‌ها نمی‌توانند اعتیاد خود را ترک کنند. با این الگو، انکار در فرد مصرف کننده رشد پیدا می‌کند. وی که کم کم دچار مشکلات ناشی از اعتیاد می‌شود، شرایط بد زندگی‌اش و حتی مصرف مواد و اعتیادش را نیز انکار می‌کند.

روان شناسان مراکز ترک اعتیاد بر این باورند که اولین قدم برای کمک به یک فرد معتاد در جهت ترک اعتیاد، کمک به او برای شکستن دیوار انکارش است.

 

 مطلب مرتبط: ماهیت بیماری اعتیاد (کمپ ترک اعتیادفرمانیه متخصص در ترک شیشه و هروئین)
 

یکی دیگر از الگوهای روانی و رفتاری در افراد مستعد اعتیاد، بی‌مسئولیتی و اهمال کاری است. افراد معتاد به طور کلی وظایف روزمره خود را انجام نمی‌دهند و به مسائل و مشکلات به موقع رسیدگی نمی‌کنند. به همین خاطر همواره با کوهی از وظایف و کارهای عقب افتاده روبرو هستند.

این امر باعث می‌شود که آن‌ها دنبال راهی معجزه آسا برای حل این مشکل باشند. در ابتدا مصرف مواد مخدر و الکل دوای کاذبی برای حل مشکل آن‌ها به نظر می‌آید. فرد مستعد اعتیاد، در چند بار ابتدایی مصرف خود انرژی کاذبی می‌گیرد و سعی می‌کند کارهای خود را با تمرکز و سرعت انجام دهد. مشکل اینجاست که پس از چند وقت دیگر با مصرف مواد مخدر این انرژی در او ایجاد نمی‌شود.

بعد از این دوره مصرف، مواد مخدر به جای انرژی و تمرکز برای آن‌ها دیگر بی‌خیالی و بی‌تفاوتی به ارمغان می آورد. فرد معتاد دیگر مواد مصرف می‌کند تا بی‌خیالی‌اش نسب به شرایطش بیشتر شود. این شرایط پناهگاه امنی برای او به حساب می‌آید تا فارغ از شرایط واقعی زندگی به اصطلاح در آسایش باشد. 

 

عوامل اجتماعی مستعد کننده بیماری اعتیاد

 

عوامل اجتماعی مستعد کننده بیماری اعتیاد

از نظر کمپ فرمانیه یکی از اصلی‌ترین عواملی که باعث اعتیاد به مواد مخدر یا الکل در جوانان می شود، مساله پذیرش اعتیاد در فرهنگ آن جامعه است.

یعنی در هر جامعه‌ای که مقبولیت مصرف مواد مخدر از هر نوعی بالاتر برود، شیوع و گسترش اعتیاد نیز بیشتر می‌شود. در حال حاضر متاسفانه میبینیم که در بین جوانان و حتی نوجوانان مصرف سیگار و قلیان بسیار عادی شده و عادی شدن مصرف نیکوتین، پله اول برای شیوع اعتیاد در جوانان است.

رویکردهای تجاری در حال حاضر در جهان در افزایش میزان اعتیاد به مواد نیکوتینی بسیار تاثیرگذار بوده است. به عنوان مثال در بسیاری از فیلم‌های تلویزیونی و سینمایی، مصرف سیگار و الکل و حتی سایر مواد مخدر بسیار امر عادی ای شده است. در موارد زیادی، قهرمانان داستان‌ها در هنگام سیگار کشیدن هستند.

همین طور می‌بینیم که در جمع‌های دوستانه نیز مصرف مواد محرک مانند گل نیز امری عادی تلقی شده و بعضا حتی ادعا می‌شود که این مواد اعتیاد ندارند.

امروزه در عصر اطلاعات و رسانه‌های اجتماعی زندگی می‌کنیم. ما به عنوان یک مرکز ترک اعتیاد با سابقه، در میان مراجعان خود می‌بینیم که رسانه‌ها مخصوصا شبکه‌های اجتماعی در اینترنت توانسته‌اند تاثیر بالایی بر روی عواطف و احساسات افراد بگذارند.

در این رسانه‌ها متاسفانه بسیاری از افراد به اصطلاح معروف، تصویری غیر واقعی از شرایط زندگی خصوصی خود نشان می دهند که دائما در حال خوش‌گذرانی هستند. در مهمانی‌های آن چنانی رفت و آمد دارند و عکس‌ها و فیلم‌هایی از آنها در حال مصرف نیکوتین، الکل و یا حتی برخی دیگر از مواد مخدر را منتشر می‌کنند.

نکته‌ بسیار حائز اهمیت در این جا، این است که بخش عمده‌ای از مردم در سراسر جهان، نه چنان پولدار هستند و نه چنان مشهور. اما این نوع انتشار اقرارآمیز شرایط زندگی موجب می‌شود که مردم عادی مخصوصا جوانان دچار خود کم بینی شده و دیگر نمی‌توانند با واقعیت زندگی خود کنار بیایند. کم‌کم الگوهای رفتاری آن‌ها به سمت نارضایتی و ناامیدی از زندگی پیش می‌رود.

با این شرایط دیگر نمی‌توانند از زندگیشان لذت ببرند و سعی می‌کنند به سمت دنیایی بروند که آن‌ها را از این شرایط دور کند. تجربه کمپ ترک اعتیاد فرمانیه نشان می‌دهد که دقیقا در این نقطه فرد برای فرار از واقعیت به سمت مصرف مواد مخدر و اعتیاد پیش می رود.

در حال حاضر نه تنها در ایران بلکه در اکثر نقاط جهان، محصول حرکت‌های رسانه‌ای این بوده که مردم در زیاده خواهی، حرص، تنوع طلبی، اسراف، هیجان‌خواهی غرق شده‌اند، که البته این خواست رسانه است تا بتواند مخاطب بیشتر جذب کند و آگهی بیشتری را نیز بفروشد.

با این الگوهای اجتماعی، کشش افراد به سمت راه حل‌های فوری و تغییرات معجزه‌آسا است. دیگر به هیچ وجه تلاش و کوشش شبانه‌روزی برای بهبود مد نظر قرار نمی‌گیرد. مصرف مواد مخدر هم یک راه حل فوری و در روزهای ابتدایی مصرف معجزه‌آسا به نظر می‌آید.

افراد مصرف کننده‌ای که برای ترک اعتیاد به مرکز سم زدایی فرمانیه می‌آیند، بارها در صحبت‌های خود با مشاوران این کمپ ترک اعتیاد، عنوان می‌کنند که برای فرار از واقعیت‌ها به سمت مصرف مواد مخدر رفته‌اند و اعتیاد آن‌ها معمولا از چیزهایی کوچک که در اجتماع امری عادی شده بود، شروع شده است.

 

عوامل معنوی مستعد کننده بیماری اعتیاد

 

عوامل معنوی مستعد کننده بیماری اعتیاد

 

یکی از اصلی‌ترین نیازهای بشر در طول تاریخ، پیدا کردن معنا و دلیل برای زندگی کردن بوده. این موضوع در تمام کتب تاریخی و مخصوصا در ادبیات کهن فارسی قابل مشاهده است.

این دغدغه یافتن معنا علاوه بر مشکلاتی که دارد، انسان را در مسیر رشد و پیشرفت و کمال قرار می‌دهد. قطعا هیچ نسخه‌ای برای تمامی افراد بشر کار نمی‌کند. هر کس می‌تواند معنایی برای زندگی کردن مخصوص خودش داشته باشد. البته در قدیم و جوامع سنتی، یک باور و یک مدل معنوی برای تمامی افراد آن جامعه جوابگو بود اما در عصر تحولات کنونی، چه در زمینه فرهنگی و چه ارتباطی، این مدل دیگر کارایی ندارد.

در اینجا با دغدغه جدید بشر در عصر جدید روبرو می‌شویم و آن دغدغه پیدا کردن معنا و مفهوم زندگی معنوی در هر شخص است. این مساله گاهی تمام زندگی یک شخص را در بر می‌گیرد. البته این دغدغه جنبه مثبت هم دارد و جزو اصلی زندگی انسان برای حرکت به سوی کمال است.

اما لبه دیگر این مساله، احساس پوچی و بی‌معنایی را نیز به وجود می‌آورد. انسانی که به این مرحله رسیده باشد بیشتر در پی این است که این نیاز ارضا نشده را با افراط در لذت طلبی‌ها جبران کند. این جاست که مواد مخدر و اعتیاد یک گزینه جدی برای این افراد به شمار می‌رود.

نتیجه‌ای که از این مجموعه مطالب می‌گیریم این است که بیماری اعتیاد مثل سایر بیماری‌ها نیست که درمان شناخته شده و مشخصی داشته باشد. این بیماری حاصل از عوامل ژنتیکی، روانی، اجتماعی و معنوی است.

مشاورین ترک اعتیاد در کمپ‌ها و مراکز سم زدایی باید به این موارد دقت زیادی داشته باشند. زیرا نمی‌توان نسخه‌ای واحد برای همه معتادان به مواد مخدر پیچید. باید سعی شود، هر یک از عوامل تاثیر گذار در اعتیاد برای هر فرد به صورت جداگانه بررسی شود. تا بتوان برای درمان و ترک اعتیاد آن فرد راهکارهای موثرتری ارائه کرد.

این جاست که می‌بینیم چقدر تبلیغات ترک اعتیاد یک روزه و چند روزه از طریق یک قرص یا دارو خنده دار و مضحک است. بیماری‌ای که برای هر فرد باتوجه به عوامل بسیار زیادی به وجود آمده، چطور می‌تواند از طریق یک قرص واحد آن‌ها در یک دوره کوتاه درمان شود!

 

 
 مطلب مرتبط: اعتیاد به الکل و دخانیات و تاثیر تبلیغات بر روی آن از نظر کمپ ترک اعتیاد فرمانیه
 

راهکار عملی مرکز ترک اعتیاد فرمانیه

مشاوران مجرب کمپ ترک اعتیاد فرمانیه (بهترین مرکز ترک اعتیاد در تهران با امکانات VIP)، در اولین مرحله مراجعه هر فرد به این مرکز سم زدایی، سعی می‌کنند شناخت کلی ای نسبت به شرایط فرد بیمار به دست آورند. در طول دوره درمان در این مرکز نیز در جلسات مشاوره گروهی و فردی، مشاوران با توجه به شناخت بیشتر نسبت به فرد بیمار، راهکارهای مناسبی برای وی و خانواده او برای زندگی بدون مصرف مواد مخدر ارائه می‌کنند.

این امر باعث می‌شود تا علاوه بر ترک اعتیاد از نقطه نظر جسمی، در آینده نیز احتمال مصرف مجدد مواد مخدر و لغزش بسیار کاهش یابد و فرد امید بیشتری برای زندگی بدون مصرف مواد مخدر داشته باشد.

 

کمپ ترک الکل

برای مشاوره همین حالا با مرکز ترک اعتیاد فرمانیه تماس بگیرید:

تلفن: 02122290484 - 02122295499

همراه: 09106886964